افزایش مالیات سیگار در استرالیا؛ هشدار درباره رونق بازار سیاه دخانیات

استرالیا، کشوری که در میان کشورهای توسعهیافته بالاترین قیمت سیگار را دارد، در آستانه افزایش مجدد و قابل توجه مالیات غیرمستقیم بر دخانیات قرار گرفته است.
به گزارش رادیونشاط، این افزایش حدود ۷ درصدی که از روز دوشنبه اعمال میشود، در حالی است که نگرانیها از گسترش بیرویه بازار سیاه توتون و تشدید جرایم خشونتآمیز مرتبط با آن، نیز افزایش یافته است.
این رویکرد، که بر پایه افزایش قیمت به عنوان ابزار اصلی کنترل مصرف سیگار بنا شده، با انتقادات فزایندهای روبروست. منتقدان معتقدند که این سیاست به جای کاهش مصرف، به انفجار فروش محصولات دخانی در بازار سیاه و افزایش چشمگیر جرایم سازمانیافته و خشونتآمیز مرتبط با آن منجر شده است. بر اساس گزارش اداره مالیات استرالیا ، در حال حاضر یک پنجم کل فروش این محصولات در کشور به صورت غیرقانونی انجام میشود.
از اول سپتامبر، مالیات غیرمستقیم بر دخانیات 6.8 درصد افزایش خواهد یافت. این بدان معناست که مالیات یک بسته ۲۰ تایی سیگار از 28.6 دلار به 29.97 دلار خواهد رسید؛ رقمی معادل حدود 1.50 دلار برای هر نخ سیگار. این افزایش ترکیبی از شاخصبندی دوسالانه (که با رشد درآمدها همگام است) و سومین افزایش ویژه سالانه ۵ درصدی است که در برنامه دولت گنجانده شده است.
کارشناسان هشدار میدهند که مسیر کنونی استرالیا در کنترل دخانیات، شباهت زیادی به سیاستهای «ممنوعیتمحور» دارد که پیشتر در سایر حوزهها محکوم به شکست بوده است. برخی از آنان پیشنهاد کردهاند که برای تضعیف انگیزههای تجارت غیرقانونی، باید در سیاستهای مالیاتی تجدید نظر کرده و حتی مالیات غیرمستقیم را کاهش داد.
در همین راستا، دولت استرالیای جنوبی یک واحد ویژه اجرای قوانین محصولات دخانی تشکیل داده است که از اختیارات گستردهای از جمله جستوجوی اماکن بدون نیاز به حکم قضایی، توقیف توتون یا ویپهای غیرقانونی و حتی تعطیلی فروشگاههای متخلف برای سه ماه برخوردار است.
نیروی مرزی استرالیا نیز اخیراً گزارش داد که در سال مالی منتهی به ۳۰ ژوئن، نزدیک به ۲۰۹۱ تن محصولات دخانی غیرقانونی را توقیف کرده است که بیش از سه برابر حجم توقیفشده در سال ۲۰۱۹-۲020 (پیش از اوجگیری بازار سیاه) است. علاوه بر این، ۶ میلیون ویپ غیرقانونی نیز ضبط شده است.
با وجود دو برابر شدن نرخ مالیات سیگار در پنج سال گذشته، درآمد حاصل از آن روندی نزولی داشته است. این درآمد از 14.3 میلیارد دلار در سال ۲۰۲۰-۲۱ به 7.1 میلیارد دلار در سال مالی جاری کاهش یافته است.